Με επτά συγκεκριμένες νομοθετικές παρεμβάσεις ανοίγει η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη το μέτωπο με την κυβέρνηση για τα κόκκινα δάνεια και την προστασία της κατοικίας. Ο τομεάρχης Στεγαστικής Πολιτικής της ΕΛΑΣ, Δημήτρης Λυρίτσης, κατηγορεί την κυβέρνηση και τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκο Πιερρακάκη, ότι ενισχύει διαρκώς τα δικαιώματα τραπεζών, funds και servicers, αφήνοντας τους δανειολήπτες εκτεθειμένους στην απώλεια της περιουσίας τους.
Η παρέμβαση της ΕΛΑΣ στρέφεται προσωπικά κατά του Κυριάκου Πιερρακάκη, από τον οποίο ζητούνται εξηγήσεις για το άρθρο 23 που αποσύρθηκε μετά τις αντιδράσεις, αλλά και για τις υπόλοιπες ρυθμίσεις που, σύμφωνα με τον Δημήτρη Λυρίτση, παραμένουν ενεργές.
Ο ίδιος κατηγορεί τον υπουργό ότι επιχειρεί να αποφύγει τις απαντήσεις με επιθέσεις στον Αλέξη Τσίπρα και τον καλεί να τοποθετηθεί επί των συγκεκριμένων κυβερνητικών αποφάσεων.
Το άρθρο 23 αποσύρθηκε, τα ερωτήματα παραμένουν
Στην αιχμή της κριτικής βρίσκεται η προσπάθεια να αποκτήσει ένα ιδιωτικό συμφωνητικό ρύθμισης ισχύ εκτελεστού τίτλου. Όπως περιγράφει ο τομεάρχης της ΕΛΑΣ, ο δανειολήπτης θα υπέγραφε μια συμφωνία για να προστατεύσει την περιουσία του και ο πιστωτής θα μπορούσε στη συνέχεια να χρησιμοποιήσει την ίδια υπογραφή για αναγκαστική εκτέλεση, χωρίς προηγούμενη δικαστική απόφαση ή διαταγή πληρωμής.
Ο Δημήτρης Λυρίτσης ζητεί να γνωστοποιηθεί ποιος εισηγήθηκε τη διάταξη και ποιος πρότεινε τη συγκεκριμένη δυνατότητα. Συνδέει, μάλιστα, την απόσυρσή της με τη διατήρηση αντίστοιχης ρύθμισης στον εξωδικαστικό μηχανισμό.
Σύμφωνα με τη δήλωσή του, με το άρθρο 15 του νόμου 5313/2026 δόθηκε ισχύς εκτελεστού τίτλου στη σύμβαση του εξωδικαστικού, με εφαρμογή και σε παλαιότερες συμβάσεις για μεταγενέστερες αθετήσεις. Το ερώτημα που απευθύνει στον υπουργό είναι γιατί οι αντιρρήσεις οδήγησαν στην απόσυρση της μίας διάταξης, ενώ η άλλη εξακολουθεί να ισχύει.
Η πρώτη κατοικία και τα ποσά του νόμου Κατσέλη
Η καταγγελία της ΕΛΑΣ επεκτείνεται στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκε νομοθετικά η πρώτη κατοικία. Ο Δημήτρης Λυρίτσης αποδίδει στην κυβέρνηση την κατάργηση της προστασίας της κυριότητάς της, επικαλούμενος τον νόμο 4738/2020. Υποστηρίζει ότι έκλεισε η πρόσβαση νέων οφειλετών στον νόμο Κατσέλη και ότι η πρώτη κατοικία εντάχθηκε στη ρευστοποίηση της πτωχευτικής περιουσίας.
Για τους ευάλωτους οφειλέτες, στρέφει την κριτική του στη μεταβίβαση και επαναμίσθωση του ακινήτου. Όπως σημειώνει, ο πολίτης χάνει την κυριότητα του σπιτιού του και καλείται να πληρώνει ενοίκιο για να συνεχίσει να κατοικεί σε αυτό.
Παράλληλα, καταγγέλλει ότι η κυβέρνηση περιόρισε τους ωφελούμενους από την απόφαση του Αρείου Πάγου για τον υπολογισμό των τόκων στις ρυθμίσεις του νόμου Κατσέλη. Επικαλείται το άρθρο 126, παράγραφος 5, του νόμου 5313/2026, υποστηρίζοντας ότι αποκλείστηκε η αναζήτηση υπερκαταβληθέντων ποσών για ρυθμίσεις που είχαν ολοκληρωθεί ή πληρούσαν τις προϋποθέσεις έκπτωσης.
Κρατικές εγγυήσεις για τις τράπεζες, πίεση στους δανειολήπτες
Ξεχωριστό κεφάλαιο της παρέμβασης αποτελεί το σχέδιο «Ηρακλής». Ο τομεάρχης της ΕΛΑΣ αντιπαραθέτει τις κρατικές εγγυήσεις ύψους 24 δισ. ευρώ για τις τιτλοποιήσεις δανείων με την αποδυνάμωση, όπως καταγγέλλει, της προστασίας των οφειλετών.
«Για τις τράπεζες βρήκατε κρατικές εγγυήσεις. Για τους δανειολήπτες καταργήσατε εγγυήσεις προστασίας», αναφέρει, θέτοντας ζήτημα κυβερνητικών προτεραιοτήτων.
Στο ίδιο πλαίσιο, κατηγορεί την κυβέρνηση ότι στήριξε τις τιτλοποιήσεις στο νομοθετικό πλαίσιο του 2003, παρακάμπτοντας την υποχρέωση προηγούμενης γραπτής πρότασης ρύθμισης που επικαλείται στη δήλωσή του. Υποστηρίζει ακόμη ότι μέσω αυτού του πλαισίου χορηγήθηκαν φοροαπαλλαγές σε funds και servicers, χωρίς να επιβληθούν οι προστατευτικές προϋποθέσεις για τους δανειολήπτες.
Από τον Κυριάκο Πιερρακάκη ζητεί να δοθούν στη δημοσιότητα τα επιχειρηματικά σχέδια των τιτλοποιήσεων, η πορεία των εισπράξεων και η εξέλιξη των κρατικών εγγυήσεων του «Ηρακλή».
Πλειστηριασμοί με τιμή εκκίνησης στο 65%
Το έβδομο σημείο της καταγγελίας αφορά τη διαδικασία των επαναληπτικών πλειστηριασμών. Ο Δημήτρης Λυρίτσης επικαλείται τον νόμο 4842/2021 και καταγγέλλει ότι, όταν οι προηγούμενοι πλειστηριασμοί αποβαίνουν άγονοι, η τιμή εκκίνησης μπορεί να υποχωρήσει έως το 65% της αρχικής, χωρίς νέα δικαστική απόφαση για τις μειώσεις.
Κατά τον ίδιο, η ρύθμιση επιταχύνει την εκποίηση της περιουσίας των πολιτών σε εξευτελιστικές τιμές. Τη συνδέει με τη μεγάλη αύξηση των προγραμματισμένων πλειστηριασμών ακινήτων, παραθέτοντας στοιχεία τα οποία αναφέρει ότι αναγνωρίζει το ίδιο το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Από περίπου 29.100 το 2019, έφτασαν τους 67.309 το 2025, αύξηση της τάξης του 131%.
Η ΕΛΑΣ φέρνει έτσι τη συζήτηση από την εξυγίανση των τραπεζικών ισολογισμών στην καθημερινή αγωνία των νοικοκυριών για τη στέγη τους. Ο Δημήτρης Λυρίτσης καλεί την κυβέρνηση να κριθεί για το σύνολο των νομοθετικών επιλογών της και για την ισορροπία που διαμορφώνουν ανάμεσα στον πολίτη και τον πιστωτή.
«Οι δανειολήπτες κρίνονται καθημερινά από τις υποχρεώσεις τους. Η κυβέρνηση πρέπει να κριθεί από τους νόμους της», καταλήγει.
Πηγή: www.newsit.gr